जाडोमा अमृत समान माघे संक्रान्तिका परिकार: घिउ, चाकु र तिलले कसरी बढाउँछन् शरीरको तागत र रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता ?
हाम्रा पुर्खाहरूले हरेक चाडपर्वसँगै खानपानको जुन परम्परा बसालेका छन्, त्यसको पछाडि ठूलो वैज्ञानिक र स्वास्थ्यको कारण लुकेको छ। जाडोको मध्य समयमा मनाइने माघे संक्रान्ति यसैको एउटा सुन्दर उदाहरण हो।
यस पर्वमा खाइने विशेष खानेकुराले हाम्रो शरीरलाई कसरी फाइदा पुर्याउँछन्? सजिलो गरी बुझौं:
१. घिउ, चाकु र सख्खर (ऊर्जा र न्यानोपनका लागि)
न्यानो राख्छ: जाडोमा शरीरलाई भित्रैदेखि तातो बनाइराख्न धेरै ऊर्जा चाहिन्छ। घिउ, चाकु र सख्खरले शरीरलाई तुरुन्तै तागत दिन्छन् र चिसोबाट बचाउँछन्।
रोगसँग लड्ने शक्ति: यसले चिसो लाग्न दिँदैन र चिसोका कारण हुने बिरामीसँग लड्ने क्षमता बढाउँछ।
फाइदाजनक चिल्लो: धेरैलाई लाग्न सक्छ घिउले मोटोपन बढाउँछ, तर ठिक्क मात्रामा खाइने घिउले शरीरमा खराब बोसो जम्न दिँदैन। यसले शरीरलाई बलियो बनाउन मद्दत गर्छ।
पोषणको भण्डार: चाकु र सख्खरबाट हामीलाई ग्लुकोज, आइरन र क्याल्सियम जस्ता शरीरलाई नभई नहुने तत्वहरू प्राप्त हुन्छन्।
२. तिल (पाचन र सुन्दरताका लागि)
पाचनमा सुधार: तिलले हाम्रो पाचन प्रक्रियालाई बलियो बनाउँछ।
छाला र स्वास्थ्य: तिलमा भिटामिन ‘ई’ र प्रशस्त खनिज पदार्थ हुन्छ, जसले छालालाई राम्रो बनाउनुका साथै शरीरको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता बढाउँछ।
३. तरुल र पिडालु (कब्जियत हटाउन)
माघे संक्रान्तिमा खाइने तरुल, पिडालु जस्ता कन्दमूलमा प्रशस्त फाइबर (रेशादार तत्व) हुन्छ। यसले जाडोमा हुने कब्जियतको समस्या हटाउन र पेट सफा राख्न मद्दत गर्छ।
चाकु र सख्खरमा गुलियोको मात्रा धेरै हुने भएकाले मधुमेह (सुगर) र मिर्गौलाका बिरामीले भने यी कुराहरू खाँदा अलि सावधानी अपनाउनुपर्छ वा चिकित्सकको सल्लाह लिनुपर्छ।
माघे संक्रान्तिमा यी खानेकुरा खानु केवल परम्परा मात्र होइन, यो जाडो महिनाभर शरीरलाई चुस्त, दुरुस्त र तन्दुरुस्त राख्ने एउटा प्राकृतिक औषधि पनि हो। त्यसैले, मौसम अनुसारका यी खानेकुरा खाऔं र स्वस्थ रहौं।